Hoeveel EMDR-behandelingen zijn er nodig?

De vraag naar het aantal benodigde EMDR-sessies is een van de meest gestelde door cliënten die starten met traumabehandeling. Het is een begrijpelijke en praktische vraag, maar het antwoord is niet eenduidig. In tegenstelling tot een standaard medische behandeling met een vast protocol, is EMDR-therapie een geïndividualiseerd proces, waarvan de duur afhangt van een complex samenspel van factoren.

De kern van EMDR ligt in het verwerken van disfunctioneel opgeslagen herinneringen. Daarom is de hoeveelheid en de ernst van het onverwerkte materiaal een cruciale eerste indicator. Een enkele, recente ingrijpende gebeurtenis vraagt doorgaans minder sessies dan meerdere, vroegkinderlijke of chronische traumatische ervaringen. De complexiteit van het trauma is hierbij een sleutelfactor.

Daarnaast spelen persoonlijke kenmerken en hulpbronnen een grote rol. Hoe staat het met uw veerkracht, uw sociale steun en uw vermogen om emoties te reguleren tussen de sessies door? Ook de therapeutische relatie en de specifieke werkwijze van de behandelaar zijn van invloed. Een realistisch uitgangspunt is dat een duidelijk omschreven, enkelvoudig trauma vaak binnen 3 tot 6 sessies voldoende kan worden verwerkt.

Bij meer complexe problematiek, zoals langdurige trauma's of een posttraumatische stressstoornis (PTSS) met vele aangrijpingspunten, kan de behandeling uiteraard langer duren, vaak oplopend tot 12 of meer sessies. Het is essentieel om dit samen met uw therapeut te bespreken, die na een uitgebreide intake een persoonlijke schatting kan geven en het verloop continu zal evalueren.

Veelgestelde vragen:

Hoeveel EMDR-sessies heb ik gemiddeld nodig voor een eenmalige traumatische gebeurtenis, zoals een verkeersongeluk?

Voor een duidelijk afgebakende, eenmalige traumatische ervaring zoals een ongeval, kan EMDR-therapie vaak relatief kortdurend zijn. Veel mensen merken al na 3 tot 5 sessies een duidelijke vermindering van de emotionele lading en de intrusieve herinneringen. Het is echter geen kwestie van een vast aantal. De behandeling gaat door tot de herinnering geen intense angst meer oproept en je er anders over kunt denken. Factoren zoals eerdere traumatische ervaringen, de aanwezigheid van andere klachten zoals depressie, en de steun in je directe omgeving beïnvloeden de duur. De therapeut zal dit met je evalueren.

Ik heb al jaren last van complexe trauma's door jeugdervaringen. Zijn er dan veel meer EMDR-behandelingen nodig?

Ja, bij complexe of meervoudige trauma's, vaak ontstaan in de jeugd, is een langere behandelperiode gebruikelijk. Dit komt omdat de negatieve overtuigingen over jezelf ("Ik ben waardeloos") diep geworteld zijn en vaak in verschillende situaties en herinneringen naar voren komen. Een behandeling kan dan uit meerdere fasen bestaan: eerst stabilisatie en het opbouwen van veiligheid, dan het verwerken van verschillende herinneringen of thema's, en tot slot het versterken van nieuwe, positievere overtuigingen. Dit proces kan enkele maanden tot meer dan een jaar in beslag nemen, met wekelijkse of tweewekelijkse sessies. Geduld en een goede therapeutische relatie zijn hierbij van groot belang.

Hoe weet ik of de EMDR werkt en wanneer we kunnen stoppen?

De vooruitgang is vaak goed merkbaar. Je merkt dat de herinnering minder levendig wordt, dat je er minder vaak aan denkt, en dat het je minder van streek maakt als je er wél aan denkt. Een concrete maatstaf is de Subjective Units of Disturbance (SUD)-schaal. Aan het begin van een sessie geef je aan hoe vervelend de herinnering nu voelt (bijvoorbeeld een 8 op een schaal van 0-10). Aan het einde van een succesvolle sessie is dit cijfer vaak gedaald naar een 0, 1 of 2. Stoppen gebeurt in overleg met je therapeut, wanneer de doelstellingen zijn bereikt: de spanning rond de doelherinnering is verdwenen en een meer helpende gedachte voelt geloofwaardig.

Kan het kwaad als ik maar 1 of 2 EMDR-sessies volg en dan stop?

Het is niet aan te raden om halverwege een verwerkingsproces te stoppen zonder overleg. EMDR activeert het verwerkingssysteem van de hersenen. Als je stopt terwijl de herinnering nog hoog in emotionele lading zit, kan dit tijdelijk leiden tot meer onrust, levendige dromen of een gevoel dat zaken "onafgemaakt" zijn. Bespreek altijd je wens om te stoppen of pauzeren met je therapeut. Samen kunnen jullie kijken naar de redenen en een plan maken, bijvoorbeeld door de sessie af te ronden met een stabiliserende techniek of een pauze in te lassen. Veiligheid staat voorop.

Mijn vriend had na 3 sessies genoeg, maar ik ben nu 6 sessies bezig. Doet mijn therapeut het dan niet goed?

Nee, dat hoeft absoluut niet. Het aantal benodigde sessies verschilt sterk per persoon en per probleem. Vergelijk het met het herstellen van een gebroken been: de een loopt na 6 weken weer, de ander heeft 12 weken nodig door de complexiteit van de breuk. Jouw geschiedenis, de aard van je klachten, hoe je brein reageert op de bilaterale stimulatie en zelfs je biologische aanleg voor verwerking zijn allemaal van invloed. Het is geen wedstrijd. Goed therapie verloopt volgens jouw tempo. Bespreek je twijfels over het verloop altijd open met je therapeut; dat hoort bij het proces.