Wat is medische selectie bij een zorgverzekering?

Bij het afsluiten van een zorgverzekering in Nederland stuit u op het principe van acceptatieplicht. Dit betekent dat een verzekeraar u in de basispolis, de wettelijk verplichte verzekering, niet mag weigeren vanwege uw gezondheid. Er is echter een belangrijk en vaak onbegrepen uitzonderingsgebied waar deze regel niet opgaat: aanvullende verzekeringen. Hier kan medische selectie wel degelijk een rol spelen.

Medische selectie is het recht van een zorgverzekeraar om bij een aanvullende verzekering vragen te stellen over uw gezondheidstoestand, medische verleden of specifieke risico's. Op basis van die informatie kan de verzekeraar besluiten om uw aanvraag te weigeren, een hogere premie in rekening te brengen, bepaalde aandoeningen uit te sluiten van dekking of een wachttijd in te stellen. Dit is een fundamenteel verschil met de basisverzekering, waar dergelijke vragen en voorwaarden verboden zijn.

De logica hierachter is risicobeheer. Aanvullende pakketten, voor bijvoorbeeld fysiotherapie, tandarts of alternatieve geneeswijzen, zijn vrijwillig en commercieel. Verzekeraars berekenen de premie op basis van het gemiddelde risico van de groep verzekerden. Als zij zonder selectie iedereen met een hoog risico direct zouden moeten accepteren, zouden de kosten voor alle verzekerden sterk stijgen. Medische selectie stelt hen in staat de risico's binnen deze aanvullende producten te beheersen.

Het is daarom cruciaal om, wanneer u een aanvullende verzekering overweegt, de voorwaarden zorgvuldig te lezen. De vragenlijst over uw gezondheid (medische verklaring) moet u altijd naar waarheid invullen. Het verzwijgen of verkeerd invullen van informatie kan leiden tot weigering van een claim of zelfs ontbinding van de overeenkomst. Begrip van medische selectie is essentieel om een weloverwogen keuze te maken en teleurstellingen achteraf te voorkomen.

Veelgestelde vragen:

Wat is medische selectie precies en is het legaal?

Medische selectie is het beoordelen van een aanvraag voor een nieuwe zorgverzekering op basis van de gezondheid van de verzekeringnemer. Een verzekeraar mag vragen stellen over uw gezondheid en op basis daarvan besluiten om u niet te accepteren, een hogere premie te vragen of bepaalde aandoeningen uit te sluiten van dekking. Dit is alleen toegestaan bij een particuliere zorgverzekering (die meestal aanvullende dekkingen biedt) en bij het afsluiten van een nieuwe polis. Het is strikt verboden voor de basisverzekering. Voor de basisverzekering geldt het acceptatieplicht: iedereen moet worden geaccepteerd, ongeacht zijn gezondheidstoestand.

Ik heb een chronische aandoening. Kan ik dan nog wel van zorgverzekeraar wisselen?

Ja, dat kan altijd voor uw basisverzekering. Voor de basisverzekering mag een verzekeraar geen medische selectie toepassen. U wordt altijd geaccepteerd tegen dezelfde premie als iedereen. U kunt dus elk jaar, rond de einddatum (31 december), zonder problemen overstappen. Let wel op: als u een aanvullende verzekering wilt afsluiten, kan het anders zijn. Voor die aanvullende pakketten mag een verzekeraar wel vragen stellen over uw chronische aandoening en kan hij besluiten u niet te accepteren voor dat aanvullende deel, of uw aandoening niet te dekken. Uw basiszorg is dus altijd gegarandeerd.

Welke vragen mag een verzekeraar stellen bij medische selectie voor een aanvullende verzekering?

Een verzekeraar mag specifieke vragen stellen over uw huidige en soms uw vroegere gezondheid. Veel voorkomende vragen gaan over bestaande aandoeningen, gebruik van medicijnen, behandelingen in het afgelopen jaar of geplande medische ingrepen. Hij mag niet naar alles vragen; de vragen moeten relevant zijn voor de dekking die u aanvraagt. Vraagt u bijvoorbeeld een aanvullende tandartsverzekering aan, dan mag hij naar uw gebit en tandartsbezoek vragen, maar niet naar een knieblessure. U bent verplicht naar waarheid te antwoorden. Als u informatie achterhoudt, kan de verzekeraar later een claim weigeren of de overeenkomst ontbinden.